Kiliselerin yıkıldığı köy: TİL

 Bizanslara kadar dayanan geçmişi ile göz kamaştıran Til köyünde ki kiliseler, bundan 40 yıl önce insanlarca yıkıldığı biliniyor.

+5
Haber albümü için resme tıklayın

Nevşehir Kent Haber Gazetesi olarak “ köyleri tanıyalım” köşemizde tarihe ışık tutmaya devam ediyoruz. Köylerin geçmiş ve şimdiki dönemlerde yaşam şeklinden bahsedilen köşemizde de bugün Derinkuyu ilçesine bağlı Tİlköy’den bahsedeceğiz.

Tilköy, Nevşehir ilinin Derinkuyu ilçesine bağlı bir 569 nüfuslu bir köy.  Köyün kimler tarafından kurulduğu kesin olarak bilinmiyor. Rivayetlere göre köyün ,Bizans imparatorluğu zamanında var olduğu Rumlardan kalan iki kiliseden anlaşılıyor. Yalnız adı geçen kiliseler Türkler tarafından bundan 40- 50 yıl evvel tepkiden dolayı yıktığı öne sürülüyor.

SARAY YAPARKEN YERLEŞTİLER

Bazı kaynaklara göre köy hakkında şu bilgilere yer veriliyor; “Anadolu Selçuklu Devletinin kuruluşu ile burası Türkler tarafından fetih edilince Bizans Rumları da köyü terk ederek başka yerlere gitmişlerdir. Daha sonra" Derviş Uşağı" denilen bir kabile gelerek köyü yerleşmişlerdir.Derviş Uşağı kabilesinin nereden geldiği kesin bilinmemektedirler. Yalnız köyün Güney doğusundaki DOLAYHAN adındaki kervan sarayın Anadolu Selçukluları tarafından yapıldığı sıralarda, buraya gelerek yerleştikleri bilinmese de zannedilmektedir.

1328’DE NEVŞEHİR’E BAĞLANDI

Til köyü Hicri 1328 yılına kadar İncesu kazasına bağlı iken Hicri 1328 yılında köy ahalisinin girişimleri ve dilekçelerine binaen Nevşehir kazasına bağlanmışdır. Cumhuriyetin ilk yıllarında köy halkının idari ve adli işlerden dolayı İncesi ilçesine sık sık gittikleri olurdu.

Daha sonra nereden geldiği bilinmeyen Nizamlar, Köseler, Arifoğulları Harı kabileleri gelerek buraya yerleştiler. Tahmini olarak zamanımızdan 200 yıl evvelde Anişoğulları ile Lomenoğulları’nın Melendiz'den, Çiftçiuşağı da Kale'den gelip yerleşmişlerdir. Sonraları Misli ve Hasakoy'dcn 3 hane Rum gelerek köye yerleşmişlerdir.Daha sonraları da çeşitli yerden yine Rumlar gelerek köyün Rum nüfusunu arttırmışlardır. 20-30 haneyi buları Rumlar istiklal Savaşından sonra Yunanlılarla yapılan mübadele ile köyü terketmişler. Onların yerine Arnavutluktan göç ederek gelen Türkler buraya yerleşmişlerdir Bu kimseler köyde Arnavut ve muhacir mimlen ile anılmaktadır.Muhacirlerin büyük bir kısmı da 1980 yılından sonra Ekonomik şarlardan dolayı Ankara ve İzmir’e göç etmişlerdir.

Köyümüzün halkı çeşitli yerlerden gelmiş, zamanla kaynaşarak bugünkü toplum meydana gelmiştir.

Köy önce Rumlar sonra Türkler ve Rumlar, şimdi de kuruluşundaki Türklerle Arnavutluk'tan gelme göçmen Türkler(Muhacirler) bulunmaktadır”

Köyümüzün Til Köyü olduğu şöyle rivayet edilir: “Köy ve çevresi boş iken sadece yayladır. Buraya gelen yaylacılar köyün bulunduğu yerdeki bir kuyudan telin ucuna bağlı tulumla su çekerek koyunlarım sularlarmış. Bu yaylacı yörükler memleketlerine döndüğünde "Nerede yayladınız?'" denildiğinde Telli kuyuda diye cevap verirlermiş. Telli kuyu, zamanla yerleşme olunca ,Til köyü olarak isim değiştirmiştir, Böylece köyün ismi Til Köyü olarak anıla gelmiştir.

TARİHİ BİNALAR GÖZ KAMAŞTIRIYOR

Köyde geçmişten günümüze kadar ayakta duran bazı tarihi binalar var. Görülmeye değer bir binalar herhangi bir kurum tarafından korunmasa da halen ayakta kalmayı başarmış. 

KERVANSARAY (DOIAYHAN) :Selçuklular tarafından yaptırılmıştır. Bugün için bir kısmı yıkılmış durumdadır.

RUMLAR'A AİT İLKOKUL: (Üsgülya): Rumlar tarafından 1870 yılında yaptırılmıştır. Bugün ise ev sahipleri tarafından ardiya olarak kulllanılmatadır.

KİLİSE: Dolayhan yakınlarında bulunan kilise Rumlardan kalmışdır.Esasında kilise ile Hanın yapısına ve yakınlığına bakılırsa Dolayhan’ın Selçuklular dönemine ait değil de Rumlar dönemine ait olduğu tezi de ağırlık basmaktadır.

ESKİ CAMİ: Bugün için kullanılmamaktadır.

YERALTI ŞEHRİ: Kimler tarafından yapılığı bilinmemektedir.Fakat herkes de bilmektedir ki Köydeki yer altı şehrinin uzunluğu ve yapısı çevrede ki yer altı şehirlerinden daha farklı ve büyüktür.Maalesef Turizme açılmayınca buralar önce patates depoları olarak kullanılmaya başlanmış,sonra da yavaş yavaş giriş ağızları toprakla doldurulmuştur.

MANAY: Manay köyün ortasında bulunan yine yapımı çok eskilere dayanan sonradan yığma tepedir.1980yılından sonra yapılan köydeki ağaçlandırma kampanyası sırasında Manay tepesi de ağaçlandırılmaya çalışılmıştır.Bu sırada bu tepenin esasında çok eski bir ecnebi mezarlık olduğu ortaya çıkmıştır. Ağaçlandırma çalışmaları gereği tepeye su çıkarılmış ve zamanla tepenin ortasında göçmeler ortaya çıkmıştır.Manay tepesi,köye hakim bir noktada yapılmıştır.1980 yıllara kadar Tv lerin ve teknolojinin fazla olmadığı zamanlarda burası köyün gençlerinin en gözde yeriydi.25 sene önce dikilen çamlarla biraz daha güzel bir konuma kavuşan tepe Köyün ileriki yıllarda bir mesire ve piknik alanını olacaktır.

İLÇEYE YAKIN MESAFEDE

Köyün komşuları, köyün kuzeyinde Mazı Köyü; batısında Derinkuyu ilçesi: kuzeybatısında Kaymaklı: güneydoğusunda Yeşilhisar'a bağlı Başköy: güneyinde; Derinkuyu’nun yaylası vardır. Köy Nevşehir'in güneyinde, Derinkuyu'nun doğusunda bulunur. Nevşehir'e olan uzaklığı 40 km. Derinkuyu'ya olan uzaklığı 9 km’dir.

Çevresindeki Ova ve Dağlar: Köyün kuzeybatısında Manay adında yığma bir tepe vardır. Köyün doğusunda Yassı Dağ, batısında (ilçeyle arasında) Sivri adında bir tepe vardır. Köy, Yassı Dağ'ın güney ve batı eteğine kurulmuştur.

TARIM GELİŞMİŞ

Köyün iklim ve bitki örtüsü İç Anadolu Bölgesi'nde görülen karasal iklim hakimdir. Yazları sıcak ve kurak, kışları soğuk ve kar yağışlıdır. Yağmur genellikle ilkbahar ve sonbahar aylarında yağar. Rakım yönünden yüksek olduğundan yaz mevsiminde sağlık yönünden elverişli bir havaya sahiptir. Bitki örtüsü yok denecek kadar azdır. Bozkır sayılabilir.

Köyün arazi yapısı düz sayılabilecek kadar engebesizdir. Toprak kumlu ve humusludur. Köyde patates ve buğday başta olmak üzere arpa, çavdar ve kabak ekimi yapılmaktadır.

Hazırlayan: Çağla Aktürk Baş

# KÖYLERİM İLE İLİŞKİLİ:

14 Eki 2021 - 19:00 - Gündem

Son bir ayda nevsehirkenthaber.com sitesinde 510.215 gösterim gerçekleşti.


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Nevşehir Kent Haber Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Nevşehir Kent Haber Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Nevşehir Kent Haber Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Nevşehir Kent Haber Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.



Nevşehir Markaları

Nevşehir Kent Haber Gazetesi, Nevşehir ile özdeşleşen markaları ağırlıyor.

+90 (384) 212 43 10
Reklam bilgi


Anket Sizce en başarılı kurum hangisi?